Κυριακή, 29 Νοεμβρίου 2009

Το ποτάμι που πληγώναμε…

Η φασαρία που γίνεται για την εκτροπή του Αχελώου περιστρέφεται πια γύρω από το τεράστιο οικονομικό κόστος του και την πραγματικότητα ή μυθολογία των αναγκών που υποτίθεται πως θα καλύψει. Σε μεγάλο βαθμό δίκαια. Γιατί στην πραγματικότητα κανένας δεν νοιάζεται για το ίδιο το ποτάμι. Αν είναι να έχουν νερό οι αγρότες στη Θεσσαλία, αν είναι να ξεπλυθεί ο βρωμισμένος Πηνειός, η φύση που θα χαθεί από την άλλη πλευρά έχει μικρή αξία. Άσε που μαζί θα κερδίσουμε και «καθαρή» ενέργεια από τους δυο υδροηλεκτρικούς σταθμούς.

Στο συμπέρασμα ότι η καταστροφή στην Πίνδο δεν υπάρχει ως μέγεθος είχε καταλήξει και παλιότερη μελέτη «οικονομικής σκοπιμότητας» που το παλιό και καθόλου ξεχασμένο ΥΠΕΧΩΔΕ είχε αναθέσει σε μελετητές το 1997 για να αποδείξει ότι η εκτροπή «συμφέρει». Σε υπόμνημα των οργανώσεων που παλεύουν για να μη γίνει η εκτροπή έχει ενδιαφέρον η σημείωση ότι «δεν γίνεται καμία προσπάθεια ποσοτικοποίησης της αξίας των οικοσυστημάτων της ενώ γίνεται προσπάθεια αποτίμησης του οφέλους από την ανόρθωση του οικοσυστήματος του Πηνειού. Έτσι, στο συνολικό όφελος περιλαμβάνεται το υπολογισμένο όφελος του Πηνειού ενώ πουθενά στο συνολικό κόστος δεν αντικατοπτρίζεται το κόστος από την υποβάθμιση της Πίνδου».

Και όμως, η κακομοίρης ο Αχελώος δίνει, μόνο δίνει. Δείτε τα μεγάλα φράγματα που έχει επάνω του, δείτε και πόσους υδροηλεκτρικούς σταθμούς στηρίζει:

1. Αυλάκι
Θέση: Ν. Αιτωλοακαρνανίας
Ύψος: 112 μ.
Ισχύς ΥΗΣ: 30 MW
Κόστος κατασκευής:
Ολοκλήρωση: 2010


2. Κρεμαστά
Θέση: Ν.Ευρυτανίας-Αιτωλοακαρνανίας
Ύψος: 165 μ.
Ισχύς ΥΗΣ: 437,2 MW
Ολοκλήρωση: 1969


3. Καστράκι
Θέση: Ν. Αιτωλοακαρνανίας
Ύψος: 96 μ.
Ισχύς ΥΗΣ: 320 MW
Ολοκλήρωση: 1969


4. Στράτος
Θέση: Ν. Αιτωλοακαρνανίας
Ύψος: 26 μ.
Ισχύς ΥΗΣ: 150 MW
Ολοκλήρωση: 1988


Σημερινό σύνολο ηλεκτροπαραγωγής από το «συγκρότημα Αχελώου», χωρίς το Αυλάκι που ακόμα δεν έχει ολοκληρωθεί, (Κρεμαστά, Καστράκι, Στράτος I &II, μαζί με Γκιώνα και Γλαύκο): 925,6 MW.

Κανένας όμως δεν μιλάει για τη φύση που θα χαθεί αν τελικά συνεχιστούν τα έργα στη Συκιά. Και κανένας δεν μιλάει για όσα θα χαθούν κάτω από τα νερά της Μεσοχώρας, όταν θα πλημμυρίσει το φράγμα που είναι από το 2001 έτοιμο και περιμένει…


Αν κάτι μου έχει μείνει για τη φύση εκεί που ελπίζω πως δεν θα βυθιστεί είναι ότι το κομμάτι του ποταμού που λέγεται «Άνω Αχελώος», από τη Συκιά Τρικάλων δηλαδή μέχρι τις πηγές, φιλοξενεί το τελευταίο καταφύγιο της άγριας πέστροφας στην Ελλάδα. Αυτό ήταν ένα από τα συμπεράσματα μιας μελέτης που ανέθεσε παλιά το ΥΠΕΧΩΔΕ για τη σημασία του Αχελώου για τα ψάρια. Ποτέ όμως δεν την έδωσε στη δημοσιότητα, γιατί απλούστατα ο μελετητής είχε κάνει πολύ καλή δουλειά: είχε τονίσει ότι αυτό το κομμάτι του ποταμού είχε μεγάλη οικολογική αξία…


Ένα πολύ ωραίο κείμενο για τον Αχελώο κυκλοφορεί στο διαδίκτυο. Το έχει γράψει ένας από τους καλύτερους φίλους του ποταμού, ο φυσιολάτρης και εξαιρετικός φωτογράφος της φύσης που φεύγει, ο Νίκος Πέτρου. Αξίζει νομίζω να το διαβάσετε.


Ίσως ποτέ δεν ήταν τόσο πραγματική η πιθανότητα να σταματήσουν τα έργα της εκτροπής, όσο τώρα. Αν τελικά σταματήσουν, ο ήδη πληγωμένος Αχελώος θα μείνει ιστορική μαρτυρία μιας μαζικής ψυχοπάθειας που έψαχνε για λύσεις των προβλημάτων της όχι στη ρίζα τους, αλλά στα τσιμέντα…

Υστερόγραφο: το δάσος της φωτογραφίας θα γίνει λίμνη. Βρίσκεται στο Μυρόφυλλο. Για να παρακαμφθεί μια από τις πολλές ακυρωτικές αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, μηχανικοί συνέλαβαν το τρελό σχέδιο να χτιστούν τείχη γύρω από το βυζαντινό μοναστήρι, ώστε να μη βυθιστεί στα νερά του ταμιευτήρα Συκιάς... Να μείνει μόνο του, κάπου στη μέση της πισίνας! Η φωτογραφία είναι του Ηλία Τζηρίτη.

5 σχόλια:

Panos Konstantinidis είπε...

Βασικά η "πράσινη ανάπτυξη" είναι μια ακόμα καλή δικαιολογία για τους ιθύνοντες να μεγιστοποιήσουνε τα κέρδη τους χωρίς πολλές αντιδράσεις. Αν πραγματικά θέλανε πράσινα ανάπτυξη θα επενδύανε σε ηλιακή ενέργεια (που υπάρχει υπεράφθονη) και όχι σε εκτροπές και φράγματα. Αλλά αυτοί είμαστε, αυτοί μας αξίζουνε.

Yannis Zabetakis είπε...

η Τίνα πάει να κάνει μια μικρή επανάσταση! λες να την αφήσει το βαθύ ΠΑΣΟΚ???

Theodota είπε...

Καλημέρα σου Πάνο. Συμφωνώ μαζί σου. Στη γενικότερη παραφιλολογία περί ΑΠΕ πολλοί εκφράζουν την οικολογικά στρεβλή άποψη ότι τα μεγάλα υδροηλεκτρικά αποτελούν ανανεώσιμη πηγή ενέργειας. Προφανώς οι ΥΗΣ δεν εκπέμπουν θερμοκηπικά αέρια, αλλά σίγουρα τα ποτάμια σπανίζουν, δεν φυτρώνουν σαν μανιτάρια...

Γιάννη, εξαρτάται από το πιο ΠΑΣΟΚ είναι πιο βαθύ...

Yannis Zabetakis είπε...

http://www.zabetakis.net/?p=1896

αφιερωμένο εξαιρετικά!

Thomas Xomeritis είπε...

Κανένας όμως δεν μιλάει για τη φύση...

Σ' ευχαριστώ για το κείμενο Πέτρου.